21112014 secimHırs, “Sonu gelmeyen istek, aşırı tutku” olarak tanımlanıyor sözlüklerde... Her insanın içinde olması gereken bu duygunun bir sınırı olmalı mı? Fazlası zarar verir mi? Bu kez “Hayatta hırslı olmalı mı, olmamalı mı?” sorusunun cevabını merak ettik. Psikiyatri Uzmanı Dr. Serap Alparslan yanıtladı...

Başarı, güç, zenginlik ya da belirli bir hedefe ulaşmak için çok güçlü istek duymak, “hırslı olma”yı tanımlıyor. Kişinin kendini elde ettiği başarılar üzerinden tanımlaması, dünya üzerindeki değerini bu başarılar ile belirlemesi, artmış isteğin başlıca güdüleyicileri arasında yer alıyor. Öte yandan nihai hedefe yüklediği anlam da ayrı bir motivasyon kaynağı oluyor. Pek çok zaman, kaynak ne olursa olsun kişi çalışıp, üretip, sonuçlarından memnuniyet duyuyor. Kendi hata yapabilirliğini tolere ettiği, hedefe ulaştığına yönelik farkındalığının olduğu ve bu durumdan keyif almayı bildiği durumlar tatmin duygusunu da beraberinde getiriyor. Daha fazlasına ulaşma çabası ise yenilik, çeşitlilik ve verimlilikle aynı anlama geliyor. Bu şartlar altında hırsın bütünüyle kötü bir özellik olduğu söylenemez. Peki bunun bir sınırı var mı? Örneğin, bir kişi neden hata yapmaya,  beğenilmemeye, onaylanmamaya veya eleştiriyle karşılanma ihtimaline tahammül gösteremiyor? Kişilik özellikleri itibarıyla kendini bu mükemmeliyet haline layık görüp, daha aşağı sonuç aldığında bunu kendine yakıştıramıyor olabilir mi? Bir kişi neden pastadan daha büyük pay istiyor? İşte burada narsistik kişilik özellikleri yeniden sahneye çıkıyor. Kişi kendini diğer insanlardan daha kıymetli ve önemli algılıyor, doğası gereği daha büyük bir pay hak ettiğini düşünebiliyor. Bazısı da gerçeğin ne olduğu fark etmeksizin, daha azını aldığı, adaletsizliğe uğradığı düşüncesi ile hakkını almak için harekete geçiyor. Her iki durumun ortak sonucu ise hedefe yüklenen anlamın gerçeklerden uzaklaşmaya neden olması olabiliyor. Hedef daha önemli bulunabiliyor ya da ona ulaşamamak kişi için tehdit algısı oluşturabiliyor. Örneğin işverenlerin gözünden düşeceği, beklediği terfiyi alamayacağı, yetersiz bir kişi olarak algılanacağı, yalnız kalacağı, ciddiye alınmayacağı gibi...

 

Bazen bir hayale inanılıyor

Sağlıklı bir tabloda başarı elde etmeye yönelik istek arttıkça, sonuçlardaki verim de artıyor. Ancak gerçek yaşamda bu pek de böyle yaşanmıyor. Elde etme ile ilgili zihinsel uğraşının çoğalması kişinin kendini kaygılı ve baskı altında hissetmesine yol açabiliyor. Kaygıyı tolere edip, bununla başa çıkma becerilerine göre beklenen yaşamı zorlaştırıcı bazı davranışlar da ortaya çıkabiliyor. Başarıya ulaşmak için ahlaki değerlerin dışında davranışlar sergilemek de bunlardan biri... Bir başkası her harekete geçtiğinde kaygı hissinin artması ve gerçek becerilerini ortaya koyamama, işleri erteleme ya da hiç harekete geçememe, kişinin kendi ürününe duyduğu memnuniyetsizlik olabiliyor. Kişi bazen kendinin en iyisini becerdiği, en takdir edilen olduğu yönünde hayaller kurabiliyor. Tabii bu içsel yaşantının dışarıda da yansımaları oluyor. Bu noktada, kişinin kendine verdiği değer ile başarısı arasındaki yoğun ilişkiyi incelemek gerekirse; bazı kişiler bir şeyleri elde ettikçe kendini yeterli, değerli bularak, yaptıklarını onaylıyor. Ancak bu gruptaki kişilerin başarısızlık endişesi kaygı, enerjisizlik, yineleyen değersizlik duygusu ve yetersizlik düşüncelerine yol açıyor.

 

Sonuç

Özetlemek gerekirse hırs; amaç ve hedefler gerçekçi sınırlar içinde olduğu, kişiyi üretmeye, çeşitlendirmeye, yeniliğe taşıdığı sürece olağan yaşamın bir parçası olarak sayılabiliyor. Ancak bu sınırlardan taştığı noktada stres kaynağına dönüşüyor. Kişide kaygı ve baskı hissine yol açarak, doğal becerilerinin aksamasına, sosyal yaşamının etkilenmesine yol açıyor.

 

Ayşegül UYANIK ÖRNEKAL

Formsanté Dergisi Ekim 2014 sayısı

 

Paylaşmak ister misin?:

Deli.cio.us    Digg    reddit    Facebook    StumbleUpon    Newsvine

Add this to your website
UYARI: Bu siteye yazılan her türlü yorum kamuya açık bilgi haline gelecek ve diğer okuyucular tarafından görülecektir. Her nekadar editörlerimiz yapılan yorumları kontrol etse de, gözden kaçmış yorumlar olabilir. Bu nedenle bilgileri paylaşırken ilaç ve firma isimleri vermemeli, hakaret içeren yorumlar yazmamalısınız. Yorumlardan dolayı ortaya çıkabilecek sorunlardan, yorumu yapan kullanıcı sorumludur. Yorum yapan herkes bu kuralları okumuş ve hukuki sorumlulukları kabul etmiş sayılır.

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

  • Şubat 2018
  • Anket

formsante-kapak-buton-subat2018

anket

FORMSANTE ONLINE ABONELİK

formsante-online-abone

GALERİ 

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/784387agustos_2009.jpg

Yerçekimine karşı koyan muhteşem dekoltelerin sırları

Karın ve kalça bölgesini sıkı egzersiz yaparak şekillendirebiliyoruz oysa göğüs bölgesinde estetik yaptırmadan zamanı geri çevirmek o kadar kolay değil. En iyisi ise yerçekimine yenilmeden önce önlem almak.GÖĞÜSLERDE MEYDANA GELEN Devamı

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/505765aralik_2009.jpg

Önce koklayın sonra yiyin kilo almayın

Uzmanlara göre, besinleri koklayarak açlığı bir ölçüde tatmin etmek mümkünKilonuza istikrar kazandırmak ya da aşırı kilo alımının psikolojik sebeplerini düzene koymak istiyorsanız, bir de koku diyeti reçetemizi deneyin.İnsanın ruhsal durumunu Devamı

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/757036ekim_2009.jpg

Estetikte son trendler

Estetik cerrahi dünyasından her geçen gün yeni ve güzel bir haber geliyor; artık operasyonlar daha kolay ve acısız, iyileşme süreleri kısa, sonuçlar ise son derece doğal. Biz de, en yeni Devamı

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/160541eylul_2009.jpg

Mikroplar atağa geçmeden önleminizi alın!

Bağışıklık sisteminizi güçlendirecek 9 öneriEylül ayının gelişiyle birlikte nezle ve grip sezonu da resmi olarak açılmış oldu. Üstelik bu yıl başka bir bela daha kapımızda: Domuz gribi! Hastalıklara bir gol Devamı

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/454333haziran_2009.jpg

Geç kalmadınız! Hızlı sonuç veren estetikler

En yakın arkadaşınız 10 yaş genç ve 10 kilo daha az görünmesine rağmen, estetik yaptırmadığına yemin ediyorsa ona inanabilirsiniz. Çünkü estetik kategorisine sokulması zor yeni operasyonların işlem süreleri kısa, etkileri Devamı

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/243715mart_2009.jpg

10 doğal yöntemle sonsuz gençliği yakalayın

Sonsuz gençliği yakalamak için ne ilaçlara, ne de mucizelere ihtiyacınız var. Çünkü uzmanlara göre; doğal kürler de vücudumuzun uzun yıllar tepeden tırnağa genç kalmasını sağlayabiliyor.Hemen hepimizin imrenerek izledikleri bazı kadınlar Devamı

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/522896mayis_2009.jpg

Tepeden tırnağa ne kadar hijyene ihtiyacımız var?

Sağlıklı bir yaşamın ilk koşulu hiç kuşkusuz vücudumuzu tepeden tırnağa temiz tutmak. Sahi, vücut hijyeninde dikkat etmemiz gereken kuralları biliyor muyuz, yoksa bir şeyleri yanlış yapıyor olabilir miyiz? İşte yanıtları...YÜZ Devamı

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/681654nisan_2010.jpg

3 haftada 3 kilo verin!

Fazla kilolara veda etmek için diyet yapmak şart. Acıbadem Kozyatağı Hastanesi’nden Beslenme ve Diyet Uzmanı İpek Cirit’in hazırladığı bir haftalık örnek diyet programıyla 3 haftada 3 kilo verebilirsiniz. Bu diyeti Devamı

http://formsante.com.tr/components/com_gk3_photoslide/thumbs_big/968564temmuz_2009.jpg

Saçlarınız güneşle dost olsun

Bir yandan güneş ve denizin keyfini çıkarırken bir yandan da güzel ve bakımlı saçlara sahip olmak ister misiniz? Güzel yaz günlerinin izlerini, yıpranmış saçlarınızda görmek istemiyorsanız önerilerimize bir göz atın.Yaz Devamı

HABER BAŞLIKLARI

Son Yorumlar

dblogoDiğer Doğan Burda Siteleri: Atlas | Auto Show | Blue Jean | Burda | Capital | CHIP Online | Ekonomist | Elele | Elle | Elle Decor | eMecmua | Ev Bahçe | Evim | Formsanté | Güncel Hukuk | Hafta Sonu | Hello | Hey Girl | İstanbul Life | Level | Lezzet - Yemek Tarifleri | Maison Française | Pc Net | Seninle | Tempo | Yacht Türkiye